کد خبر : 86098
تاریخ : 1405/9/1
گروه خبری : فرهنگی

گفت‌وگو هگمتانه با برگزیده نشان ملی هم‌خوان در حوزه کتابخانه دوستدار خانواده:

چراغ کتاب و کتاب‌خوانی را در خانه‌ها روشن نگه داریم



هگمتانه، گروه فرهنگ: نشان ملی هم‌خوان فرصتی برای شناسایی و تقدیر از کتابخانه‌هایی است که در کنار خدمات معمول کتابخانه‌ای، فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی، آموزشی و خلاقانه‌ای متناسب با نیاز خانواده‌ها و اعضای جامعه ارائه می‌دهند. در ادامه گفت و گو هگمتانه با مرضیه خوشبخت برگزیده نشان ملی هم‌خوان در حوزه کتابخانه دوستدار خانواده را می خوانید.
لطفاً خودتان را معرفی کنید و از سابقه فعالیت‌تان در حوزه کتاب و کتاب‌خوانی بگویید.
مرضیه خوشبخت هستم، مسؤول کتابخانه عمومی فرهنگیان همدان. از سال 1385 وارد حوزه کتاب و کتاب‌خوانی شدم و از سال 1386 فعالیت خود را در کتابخانه‌ها آغاز کردم. از سال 1398 نیز به‌صورت رسمی در نهاد کتابخانه‌های عمومی استان همدان مشغول به فعالیت هستم.
کتابداری را با علاقه قلبی و عشق انتخاب کردم و همیشه باور داشته‌ام که کتابخانه نباید صرفاً مکانی برای امانت دادن و بازگرداندن کتاب باشد؛ بلکه باید فضایی زنده، پویا، صمیمی و در دسترس همه مردم باشد. من کتابخانه را مانند خانه پدری می‌دانم؛ خانه‌ای که در آن به روی همه باز است، از کودکان و نوجوانان گرفته تا جوانان، بزرگسالان و سالمندان، و هر فردی با هر نیاز و دغدغه‌ای بتواند احساس تعلق و آرامش داشته باشد.
نشان ملی هم‌خوان چیست و چگونه موفق به کسب این نشان شدید؟
نشان ملی هم‌خوان فرصتی برای شناسایی و تقدیر از کتابخانه‌هایی است که در کنار خدمات معمول کتابخانه‌ای، فعالیت‌های فرهنگی، اجتماعی، آموزشی و خلاقانه‌ای متناسب با نیاز خانواده‌ها و اعضای جامعه ارائه می‌دهند.
کتابخانه عمومی فرهنگیان همدان سال گذشته نامزد دریافت این نشان در حوزه کتابخانه دوستدار خانواده شد. امسال نیز با توکل به خداوند، تلاش مستمر، اعتماد و همراهی مردم و استقبال اعضای کتابخانه، موفق شدیم نشان ملی هم‌خوان را در این حوزه به دست آوریم.
این موفقیت را نتیجه نگاه متفاوت به کتابخانه و تلاش برای تبدیل آن به یک پایگاه فرهنگی و اجتماعی برای خانواده‌ها می‌دانم؛ جایی که افراد علاوه بر مطالعه، بتوانند آموزش ببینند، مهارت کسب کنند، ارتباط برقرار کنند، استعدادهای خود را شکوفا کنند و در کنار یکدیگر تجربه‌های ارزشمندی داشته باشند.
درباره فعالیت‌ها و برنامه‌هایی که در کتابخانه فرهنگیان اجرا کرده‌اید، توضیح دهید.
در کتابخانه فرهنگیان تلاش کرده‌ام برنامه‌ها را بر اساس نیازهای واقعی مردم منطقه طراحی کنم. مخاطبان ما گروه‌های مختلفی از جامعه هستند؛ کودکان، نوجوانان، جوانان، سالمندان، زنان خانه‌دار و خانواده‌ها. برای هر گروه برنامه‌هایی متناسب با علایق و نیازهایشان در نظر گرفته‌ام.
برگزاری کارگاه‌های آموزشی و مشاوره‌ای، کلاس‌های طب سنتی، شاهنامه‌خوانی، قصه‌گویی برای کودکان، اجرای نمایش و برنامه‌های فرهنگی و هنری از جمله فعالیت‌های ما بوده است. همچنین برای کودکان و نوجوانان برنامه‌هایی در زمینه خودشناسی، فن بیان، نمایش خلاق و بازیگری برگزار کرده‌ایم که در برخی از این کلاس‌ها والدین نیز در کنار فرزندانشان حضور داشته‌اند. در حال حاضر نیز کلاس‌های چرتکه و رباتیک در کتابخانه برگزار می‌شود.
یکی از برنامه‌های ارزشمند ما در حوزه سالمندان، طرح «نسل خردمند» است که با هدف از بین بردن شکاف بین نسلی و ایجاد ارتباط مؤثر میان نسل‌ها برگزار شد. در این طرح، سالمندان تجربیات و مهارت‌های خود، از جمله خواندن، نوشتن، آموزش خط و دانسته‌های ارزشمند زندگی را به کودکان و نوجوانان منتقل می‌کردند و در مقابل، نوجوانان کار با گوشی‌های هوشمند و ابزارهای دیجیتال را به سالمندان آموزش می‌دادند. این تعامل دوسویه فرصتی برای یادگیری متقابل، انتقال تجربه، تقویت حس مفید بودن سالمندان و ایجاد ارتباطی صمیمانه میان نسل‌ها فراهم کرد.
در حوزه توانمندسازی زنان نیز متوجه شدم بسیاری از زنان خانه‌دار محله، محصولات و هنرهای ارزشمندی دارند و در خانه کسب‌وکارهایی راه‌اندازی کرده‌اند، اما فرصت مناسبی برای معرفی و عرضه محصولاتشان ندارند. به همین دلیل جشنواره کسب‌وکار زنان خانه‌دار را برگزار کردیم تا بتوانند محصولات خود را معرفی کنند، دیده شوند و زمینه ارتباط با مخاطبان و مشتریان بیشتری برایشان فراهم شود.
از طرف دیگر، تصمیم گرفتیم کودکان نیز فرصت تجربه کسب‌وکار و خلاقیت را داشته باشند. جشنواره کسب‌وکار کودکان را برگزار کردیم تا بچه‌ها بتوانند محصولاتی را که در خانه درست می‌کنند، مانند شیرینی، مارشمالو، دستبند و کارهای دست‌ساز، در معرض عرضه و فروش قرار دهند. این برنامه علاوه بر ایجاد نشاط، به تقویت اعتمادبه‌نفس، مسؤولیت‌پذیری، خلاقیت و مهارت‌های اجتماعی کودکان کمک می‌کرد.
برگزاری دورهمی‌های محله‌ای و جشن آب‌بازی نیز از دیگر برنامه‌های متفاوت کتابخانه بود که با استقبال خانواده‌ها روبه‌رو شد. هدف ما این بود که کتابخانه به فضایی شاد و دوست‌داشتنی تبدیل شود؛ جایی که مردم با خاطره‌ای خوب وارد آن شوند و در کنار تفریح و فعالیت‌های اجتماعی، با کتاب و کتاب‌خوانی نیز ارتباط برقرار کنند.
این برنامه‌ها چه ارتباطی با ترویج کتاب و کتاب‌خوانی دارند؟
اساس و محور تمام فعالیت‌های ما کتاب و کتاب‌خوانی است. باور دارم برای ترویج مطالعه، همیشه نمی‌توان تنها به معرفی کتاب یا دعوت مستقیم افراد به خواندن اکتفا کرد. گاهی باید ابتدا ارتباطی صمیمانه با مردم برقرار کنیم، نیازها و علاقه‌هایشان را بشناسیم و کتابخانه را به بخشی از زندگی روزمره آنان تبدیل کنیم.
وقتی خانواده‌ها برای شرکت در یک جشن، کارگاه آموزشی، فعالیت هنری یا برنامه اجتماعی به کتابخانه می‌آیند، فرصت آشنایی بیشتر با کتاب، منابع کتابخانه و خدمات فرهنگی برایشان فراهم می‌شود. تلاش کرده‌ام کتاب را در دل تجربه‌های اجتماعی، آموزشی و شاد مردم قرار دهم تا مطالعه به فعالیتی دوست‌داشتنی، طبیعی و ماندگار تبدیل شود.
چه عواملی را در کسب این موفقیت مؤثر می‌دانید؟
مهم‌ترین عامل، علاقه و انگیزه قلبی من به کتابخانه، کتابداری و مردم است. تمام برنامه‌هایی که در کتابخانه فرهنگیان اجرا کرده‌ام، از ایده‌پردازی و طراحی گرفته تا برنامه‌ریزی و اجرا، با تلاش شخصی خودم انجام شده است. همیشه سعی کرده‌ام با امکانات موجود، خلاقیت و شناخت نیازهای مردم، برنامه‌هایی متفاوت و اثرگذار ارائه دهم.
در کنار این تلاش‌ها، اعتماد مردم، استقبال اعضا و خانواده‌ها و حمایت خانواده عزیزم نقش بسیار بزرگی در این مسیر داشته است. خانواده‌ام از همان دوران کودکی زمینه آشنایی و علاقه من به فعالیت‌های فرهنگی را فراهم کردند و با ثبت‌نام من در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، مسیر علاقه‌مندی‌ام به کتاب، فرهنگ و فعالیت‌های اجتماعی شکل گرفت.
امسال در فروردین‌ماه مادر عزیزم را از دست دادم و روزهای سختی را پشت سر گذاشتم؛ اما با وجود این غم بزرگ، تلاش کردم چراغ کتابخانه روشن بماند و درِ کتابخانه به روی هیچ‌کس بسته نشود. سعی کردم با وجود اندوه شخصی، همچنان با لبخند پذیرای اعضا و مراجعه‌کنندگان باشم و فعالیت‌ها را ادامه دهم. این مسیر را مدیون دعای خیر و حمایت‌های پدر، مادر و خانواده عزیزم هستم و این موفقیت را متعلق به آنان نیز می‌دانم.

  لینک
http://www.hegmataneh-news.ir/sl/86098